Màu Tự nhiên: Động lực Thị trường và Thách thức từ Góc nhìn Sản xuất

Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) chính thức loại bỏ chất tạo màu tổng hợp FD&C Red No. 3 ra khỏi danh mục cho phép sử dụng trong thực phẩm và thuốc uống. Cụ thể, vào ngày 16/01/2025 và 05/08/2026, FDA đã ban hành các lệnh thu hồi quyền sử dụng này. Các nhà sản xuất có thời hạn đến ngày 15/01/2027 (đối với thực phẩm) hoặc 18/01/2028 (đối với thuốc uống) để hoàn tất việc cải tiến công thức sản phẩm. Lưu ý: Người tiêu dùng vẫn có thể bắt gặp FD&C Red No. 3 trên nhãn thành phần sau ngày hiệu lực đối với các sản phẩm đã được sản xuất trước thời điểm đó (1).

Bên cạnh đó, nhằm mở rộng dải giải pháp cho ngành công nghiệp, năm 2025 FDA đã phê duyệt thêm 3 màu tự nhiên mới bao gồm: chiết xuất tảo đỏ Galdieria (màu xanh), chiết xuất hoa đậu biếc, và canxi photphat (màu trắng).

Song song với Mỹ, nhiều quốc gia trên thế giới cũng đang siết chặt các tiêu chuẩn pháp lý, loại bỏ màu tổng hợp và yêu cầu tính minh bạch tuyệt đối trong việc sử dụng nguyên liệu tạo màu nguồn gốc tự nhiên.

Những thay đổi mang tính bước ngoặt về khung pháp lý và nhận thức người tiêu dùng đã tạo động lực mạnh mẽ cho thị trường màu thực phẩm tự nhiên toàn cầu. Theo dự báo, thị trường này sẽ tăng trưởng từ 2,50 tỷ USD (năm 2026) lên 4,36 tỷ USD (năm 2034), đạt tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) ấn tượng ở mức 7,22% trong suốt giai đoạn dự báo (3).

Các nhóm sản phẩm tiên phong trong công cuộc tái công thức hóa (reformulation) để chuyển đổi sang màu tự nhiên bao gồm:

• Ngành đồ uống: Nước tăng lực, nước uống hương vị, kombucha và thức uống dinh dưỡng.

• Thực phẩm thuần chay (Plant-based foods): Thịt thực vật, phô mai và các sản phẩm thay thế sữa.

• Dinh dưỡng chuyên sâu: Đồ uống chức năng, thực phẩm bổ sung, thức uống giàu protein và các dòng snack tăng cường dinh dưỡng.

Thị trường thực phẩm chay và làn sóng bùng nổ màu gốc thực vật

Thị trường thực phẩm chay (Vegan & Vegetarian) đang ghi nhận sự chuyển dịch mạnh mẽ sang các giải pháp màu tự nhiên để đáp ứng tiêu chuẩn Nhãn sạch (Clean-label).

Ngoại trừ Carmine (E120) — sắc tố đỏ chiết xuất từ côn trùng (Dactylopius coccus) không phù hợp với tiêu chuẩn thuần chay — đa số các chất tạo màu tự nhiên khác đều phù hợp với sản phẩm chay. Xu hướng này thúc đẩy nhu cầu tiêu thụ bùng nổ của các nhóm màu gốc thực vật quen thuộc:

• Paprika extract (E160c), Annatto (E160b) và Beetroot red (E162).

• Curcumin (E100)

• Chiết xuất Spirulina (tảo lam) và Chlorophyll (diệp lục).

• Anthocyanins từ cà rốt tím hoặc bắp cải đỏ.

Sự kết hợp giữa lối sống lành mạnh và xu hướng nhãn sạch không chỉ mở ra cơ hội lớn cho các nhà sản xuất nguyên liệu, mà còn thúc đẩy các thương hiệu liên tục cải tiến công nghệ phối màu nhằm mang lại trải nghiệm thị giác tự nhiên và bắt mắt nhất cho người tiêu dùng.

Thách thức đối với nhà máy sản xuất

Mặc dù mang lại giá trị gia tăng lớn về mặt thương mại và sức khỏe, việc thay thế màu tổng hợp bằng màu tự nhiên đang đặt ra những bài toán kỹ thuật phức tạp cho các nhà máy sản xuất:

• Độ bền kém: Sắc tố tự nhiên rất nhạy cảm và dễ bị suy giảm dưới tác động của nhiệt độ, độ pH, ánh sáng và quá trình oxy hóa trong suốt vòng đời sản phẩm.

• Cường độ màu hạn chế: Màu tự nhiên thường mang sắc thái dịu, mộc mạc và "trầm" hơn so với độ rực rỡ cao của phẩm màu tổng hợp, đòi hỏi liều lượng sử dụng lớn hơn.

• Vấn đề mùi vị lạ (Off-flavor): Một số màu mang theo đặc trưng của nguồn gốc (như mùi nghệ của Curcumin hay mùi tanh nhẹ của tảo ở Spirulina), đòi hỏi công nghệ khử mùi hoặc phối trộn hương liệu masking.

• Khả năng tương thích hệ nền & Chi phí: Độ hòa tan trong nước/dầu khác nhau, tính ổn định của hệ nhũ tương cùng với chi phí nguyên liệu cao vẫn là những rào cản lớn mà các nhà sản xuất nguyên liệu và nhà máy phải không ngừng tối ưu giải pháp để hỗ trợ khách hàng.

  ---

  Tài liệu tham khảo

1. https://www.fda.gov/industry/color-additives/fdc-red-no-3
2. https://www.fda.gov/news-events/press-announcements/fda-approves-three-food-colors-natural-sources
3. https://www.fortunebusinessinsights.com/natural-food-colors-market-116168

CHÚNG TÔI LÀ ĐỐI TÁC A+ CỦA BẠN

Với nhiều năm kinh nghiệm không chỉ trong lĩnh vực cung cấp phụ gia, nguyên liệu, 3A Chemicals còn là một đối tác cung cấp giải pháp tổng thể:

• Đồng hành cùng khách hàng: Từ giai đoạn lên ý tưởng, R&D đến khi triển khai sản xuất thực tế tại nhà máy.

• Hệ giải pháp tích hợp: Kết hợp Hương + Màu + Chất ổn định trong một hệ thống nhất để rút ngắn thời gian nghiên cứu và đảm bảo tính đồng nhất.

• Bản địa hóa xu hướng: Cập nhật nhanh các chuyển động toàn cầu nhưng luôn tinh chỉnh để phù hợp với khẩu vị đặc thù của thị trường Việt Nam và Đông Nam Á